Evîn Çîftçî

 

OSMANIYE - Peyxan Orhan a ke semedê zordarî, îşkence û ferzkerdişê qorîcîtî mecbur menda koçber bibo û tutêk xo têkoşînê azadîye de vîndî kerd, va ke ê dest heqê xo ra veranêdanê û wina va: “Ma bibê yew, ma do bieşkê aştî zî bîyarê.”

 

Serrê 1990ine de Kurdistan de semedê zordarî û ferzkerdişê qorîcîtî yê şarî ser bi hezaran keye mecbur mend ki herra xo ra koçber bibê. Cinîyê koçberî yê ke cuya xo xozayî de vîyarnayîne, nê prosesî tena sey vurîyayîşê cayî nêercnenê, sey birnayîşê adetî û berardişî zî ercnenê. Cinîyanê ke hemverê polîtîkayê koçberkerdiş û bênasnamekerdiş ê dewlete, cayê ke uca bica bîyî de zî cuye newe ra awan kerdî û kulturê xo domnayî.

 

Yew koçberanê ke herra xo ra ameye surgunkerdîş û tutêk xo têkoşînê azadîye de vîndî kerd Peyxan Orhan a.

 

Peyxan Orhan dewa Meydanî ya qezaya Hîzanî ya Bedlîsî ra koçê Osmaniye kerd, derheqê cuya xo û prosesê “Aştî û Cimatê Demokratîkî” de qisey kerd.

 

Koçerîye ra ver bi surgun

 

Peyxan Orhan va ke semedê îşkence û zordarîya dewlete koçber bîyî û wina va: “Lajê mi semedê zordarî û îşkence tewrê gerîla bi. Vatêne şima terorîst ê û îşkence kerdêne ma ser o. Vatêne şima nêşirê ma do her roje îşkence bikerê. Verê ke ma koç bikerê, ma koçerî kerdêne. Ma Wan û Mêrdînî de koçerî kerdêne. Pesê ma estbî. Mi 2000-3000 pes antêne. Dimayê ke tutê ma virazîyayî zî ma dest xebata xo ra veranêda. Demê weşî bî.”

 

‘Sebebê zordarîye kurdbîyayîşê ma bî’

 

Peyxan Orhan va ke bi zorî ameyê koçberkerdiş û Osmaniye de bica bîyê û wina dewam kerd: “Ma Osmaniye de nîjadperestîye dir rî bi rî mendî. Şarî nîjadperestî kerdêne. Ma hetê ekonomîkî ra kewtî zorî. Dima ra ma çend pesî girewtî. Cîranan vatî şima tîya de nêşenê heywanan wey bikerê. Zordarî ma ser o kerdêne. La sebebê nê zordarîye kurdbîyayîşê ma bî. Elewî baş nêzdîyê ma bîyîne. Hema îrtîbatê ma înan dir dewam keno.”

 

‘Rêçe ey de şîyî’

 

Peyxan Orhan dîyar kerd ke lajê aye semedê îşkence û zordarîyan, tutîya xo de hemverê  sîstemî hêrs bîyo û na mesele de wina va: “Zaf hevalê ci zî semedê cuye û fikranê ci ra tesîr bîyî. Rêça ey de rayîr ra şî. Lajê mi nêzdîyê 5 serran gerîla mend. Dima ra Herekol de şehîd kewt. Di aşmî ra dima ma agahîya ci girewt. Bedenê lajê mi 4-5 aşman cayê şehîdbîyayîşî de mend. Ma 7 rey muracat kerd la ma nêeşkayî cenazeye bigîrê. Dima ra bi hetkarîya hînî kesan ma musayî ke cenaze Goristanê Zêweyî yê Sêrtî de ameye definkerdiş. Mi bi îmkananê xo şî nameyê ci gorê ey ser o nuşt. Ez her wext şina gora ci ser.”

 

‘Ma bibê yew do aştî zî pê bêro’

 

Peyxan Orhan bale ant prosesê “Aştî û Cimatê Demokratîkî” û eşkera kerd ke dewlete hema gamêke somutî nêeşta û wina qedêna: “Ma dest heqê xo ra veranêdanê. Şar û gerîla zaf xo ver dayî. Nê şarî zordarî dî û îşkence dî. Tutê ma ameyî qetilkerdiş, vînîkerdiş, îşkencekerdiş. Ma têkoşînê hemverê zordarîye de şenê serkewê. Ma dest heqê xo ra veranêdanê. Ganî dewlete game bierzo. Ma bibê yew do aştî bêro na herra ser.”