İran'da tutsakların işkence sonucu yaşamını yitirmesi gizleniyor

  • 16:07 5 Temmuz 2026
  • Dünya
HABER MERKEZİ – İran'ın İsfahan kentindeki Dastgerd Cezaevi'ne ilişkin yayımlanan raporda, tutsaklara sistematik işkence ve kötü muamele uygulandığı, işkence sonucu yaşamını yitiren bazı tutsakların ölüm nedenlerinin resmi kayıtlarda değiştirildiği belirtildi.
 
İran'ın İsfahan kentindeki Dastgerd Cezaevi'ne ilişkin yayımlanan yeni bir rapor, tutsakların maruz bırakıldığı hak ihlallerini gözler önüne serdi. Raporda, özellikle siyasi tutsaklara yönelik işkence, kötü muamele, iletişim ve sağlık hakkı ihlallerinin sistematik hale geldiği, işkence sonucu yaşamını yitiren bazı tutsakların ölüm nedenlerinin ise resmi kayıtlarda farklı gerekçelerle gösterildiği kaydedildi.
 
Rapora göre, son aylarda özellikle tek kişilik hücrelerde tutulan tutsakların koşulları ağırlaştı. Kaynaklar, sorgu süreçleri ile cezaevindeki uygulamalar sırasında bazı tutsakların darp, fiziksel işkence, aşağılanma, tehdit ve sürekli psikolojik baskıya maruz bırakıldığını aktardı. Tutsakların telefon görüşmeleri ile aile ziyaretlerinin engellendiği, sağlık hizmetlerine erişimlerinin de ciddi biçimde sınırlandırıldığı belirtildi. Bu uygulamaların, tutsakların hem fiziksel hem de psikolojik sağlığını ağır biçimde etkilediği ifade edildi.
 
Raporda, işkence sonucu yaşamını yitiren bazı tutsakların ölümlerinin resmi kayıtlarda farklı nedenlerle kayda geçirildiği bilgisi de yer aldı. Böylece işkence iddialarının üzerinin örtülmeye çalışıldığına dikkat çekildi.
 
Ocak ayında gerçekleştirilen geniş çaplı gözaltı operasyonlarının ardından Dastgerd Cezaevi'ndeki tutsak sayısının önemli ölçüde arttığı belirtilen raporda, cezaevi kapasitesinin yetersiz kaldığı, bazı tutsakların koridorlarda ve avlu bölümlerinde tutulduğu aktarıldı. Aşırı doluluğun hijyen koşullarını kötüleştirdiği, temel ihtiyaçlara ve hizmetlere erişimi daha da zorlaştırdığı kaydedildi.
 
Raporda ayrıca bazı cezaevi görevlilerinin tutsakları "İsrail casusu", "hain" ve "vatan haini" gibi ifadelerle hedef gösterdiği, bu söylemlerin özellikle siyasi tutsaklar üzerinde psikolojik baskı kurmanın bir aracı olarak kullanıldığı ifade edildi.
 
Raporun sonunda uluslararası insan hakları kuruluşları ile bağımsız denetim mekanizmalarına çağrı yapılarak, Dastgerd Cezaevi'ndeki hak ihlallerinin yerinde incelenmesi, işkence, kötü muamele ve yaşam hakkı ihlali iddiaları hakkında bağımsız ve etkin bir soruşturma yürütülmesi istendi.