ANKARA - Bakırköy Kadın Kapalı Cezaevi’nde koğuş aramasında el konulan yayın ve notlar gerekçe gösterilerek verilen hücre cezalarını inceleyen AYM, kadın tutsakların ifade özgürlüğünün ihlal edildiğine karar verdi. Mahkeme, cezaların neden gerekli olduğunun somut gerekçelerle ortaya konulmadığını belirtti.

 

Bakırköy Kadın Kapalı Cezaevi’nde 26 Ocak 2024’te iki ayrı koğuşta yapılan aramada yayınlara ve notlara el konuldu. Bu materyallerin “örgüt mensubu kişileri övücü nitelikte olduğu” iddiasıyla 26 kadın tutsak hakkında disiplin soruşturması başlatıldı. Tutsaklara 21 Mart 2024’te hücre cezası verildi.

 

Kadın tutsakların disiplin cezasına karşı yaptığı itiraz, İnfaz Hakimliği tarafından kararın “usul ve kanuna uygun” olduğu gerekçesiyle reddedildi. Bakırköy 1’inci Ağır Ceza Mahkemesi’ne yapılan itiraz da aynı gerekçeyle sonuçsuz kaldı. Kararın kesinleşmesinin ardından, süreç içinde tahliye olan iki tutsak dışındaki 23 kadın tutsak AYM’ye bireysel başvuruda bulundu. Başvuruda, toplu cezalandırma yoluna gidildiği; ifade özgürlüğü ve adil yargılanma hakkının ihlal edildiği belirtildi.

 

‘Belgelerin kime ait olduğu belirlenmedi’

 

Başvuruyu inceleyen AYM, cezaevi idaresinin el konulan notların hangi gerekçeyle “eğitim ve propaganda faaliyetlerini yapma” kapsamında değerlendirildiğini açıklamadığına dikkat çekti. Mahkeme, İnfaz Hakimliği’nin de belgeleri yalnızca “örgüt mensuplarını övücü” olarak nitelendirdiğini, bunların disiplin cezasına nasıl dayanak oluşturduğunu ortaya koymadığını belirtti.

AYM kararında, ortak alanlarda bulunan belgelerin kimlere ait olduğunun belirlenmediği ve kurum görevlilerinin beyanlarına üstünlük tanındığı da vurgulandı. Şivekar Ataş’a aynı aramada el konulan belgeler nedeniyle iki ayrı hücre cezası verilmesinin gerekçesi de yeterli bulunmadı.

 

‘Demokratik bir toplumda gerekli değil’

 

El konulan belgelerin kurum güvenliğini ve düzenini nasıl tehlikeye attığının somutlaştırılmadığını belirten AYM, kararında şu ifadelere yer verdi: “Somut olayda yargılama makamları, başvurucuların eylemleri nedeniyle disiplin cezası ile cezalandırılmalarının zorunlu bir toplumsal ihtiyacı karşıladığını ilgili ve yeterli bir gerekçe ile gösterememiştir. Bu nedenle başvurucuların ifade özgürlüğüne hücreye koyma cezası verme suretiyle yapılan müdahalelerin demokratik bir toplumda gerekli olduğunun söylenemeyeceği değerlendirilmiştir.”

 

AYM, ihlalin sonuçlarının giderilmesi için kararın bir örneğinin yeniden yargılama yapılmak üzere Bakırköy 4’üncü İnfaz Hakimliği’ne gönderilmesine ve başvuruculara ayrı ayrı tazminat ödenmesine karar verdi.

 

Ceza verilen kadın tutsakların isimleri 

 

Yargılamaya konu olan kadın tutsakların isimleri şöyle: Şivekar Ataş (hakkında aynı evraktan iki kez disiplin cezası verildi), Nibel Genç, Kıymet Ilgaz, Fatma Nur Aktoğa, Silva Rashid, Dilan Kutlu, Türkan Karadaşlı, Özlem Aydar, Fatma Tokmak, Süreyya Bulut, Eylem Özer, Sema Oral, Dilek Öz, Dilan Turan, Zelal Kılıç, Hatice Güzel, Felek Gün, Emine Kaya, Rukiye Fidan, Seval Olam, Zeynep Besi Dara, Şükran Avşar, Dilan Erol, Zozan Çiçek, Tenzile Acar ve Dilan Saruhan.