Devrîm Findik

 

STENBOL - Sereka Komeleya Derûdorî ya Munzûrî Hatûn Esen dîyar kerd ke ê rijîyayîşê ekolojîkî yê Kurdistanî sey tecrîd vînenê û hemverê ci de têkoşîn kenê û va ke armancê tepiştişê ekolojîstan astengkerdişê têkoşînê ekolojîkî yê Kurdistanî yo.

 

Kurdistan de, semedê projeyanê santralê jeotermal, xebatanê madenan û birnayîşê daristanan, her şino rijîyayîşê ekolojîkî kûrêr beno, nêrazîbîyayîşanê hemverê nê zî zordarîyan dir rî bi rî yenê. Hedefgirewtişê çalakîkeranê ekolojîye, têkoşînê ekolojîkî krîmînalîze keno. Sereka Komeleya Derûdorî ya Munzûrî, Hatûn Esen, nê prosesî semedê ajansê ma ercna.

 

Têkoşînê ekolojîkî

 

Hatûn Esen dîyar kerd ke sinifê serdest her beşêk welatî roşenê sermayeyî û medyaya serdest ke hetê kapîtalîstan ra yena fînansekerdiş, na mesela de rapor vejena vernî. Hatûn Esen qetî kerd ke ê do têkoşînê xo yê rêxistinkerdeyî bidomnê û va: “Demêk derg o ke kesêk rijîyayîş, şewatanê daristanan, qetlîamê derûdorî û qîrînayîşê ganeyanê herêma Kurdistanî nêeşnawitî. Demê peyêne de, hevalê ma yê ekolojîstî şîyî uca û kîşte şarî de xo ver dayî ke no çapemenî û rayepêroyî de veng da. Nê semedî ra, ê hewl danê bi astengkerdişê hevalanê ma vernîya têkoşînê herêma Kurdistanî bigîrê ke nêro dîyayîş. No yew armancê înan o çike uca de rijîyayîş û talanêk giran û tehluke est o. Û nê têkoşînî de, Cemîl, Sevîle, Aynure, Cemre, Pinare û Erhan şarê ma dir bîyî. Nê zordarî û tepiştişî est ê çike hevalê ma vengê şarê ma yê û çike ê nê vengî rayepêroyî dir pare kenê.”

 

Çîyo ke yeno kerdiş kiştişê cuye yo

 

Hatûn Esen dîyar kerd ke armancê heme ekolojîstanê ke semedê ekolojîye têkoşîn kenê yewkerdişê têkoşînê ekolojîkî yê Rojava û Kurdistanî yo û va: “Ma na mesele de hîna averşîyayîşêk pîl pê nêkerd, la bi serran ma vanê bêrê ma cografya û rengan yew bikerê.” Hatûn Esen va ke têkoşînê ekolojîkî eşkeno serkewo eke xoverdayîşê herêmî bibo xoverdayîşê pêroyî û va: “Ma rijîyayîşê ekolojîkî yê Kurdistanî sey tecrîd vînenê. No kiştişê derûdorî yo ke demê verênan ra dewam keno, vernîya çimanê ma de pê yeno. Şermê serdestan bî ke ê Hesenkêfo 12.000 serre binê awe de verda. La nika ê do cografyaya Kurdistanî bi maden, birnayîşê daristanan, santralê jeotermal û santralê hîdroelektrîkî wêran bikerê. Ganî nê merdimî, nê dewijî şêrê ça? Armancêk no yo ke dewijan cayê xo bêpar bikerê. La ê cay vîrardişê ma, ameyoxê ma yê.”

 

Venga têkoşînê yewgirewte

 

Hatûn Esen nê vengdayîşî heme rêxistinê ekolojîye rê kerd û va: “Senîn ke ma dejê darêk berûye ya ke Şirnexî de ameya birnayîş hîs kenê, ganî ma dejê darê zeytûnî ke Akbelenî de zî hîs bikerê. Dejê ma hembeş ê. Ma do xozaya xo pîya bipawê. Ma semedê hevalanê xo zî tewr lezkî azadîye wazenê.”